Alle ouders van een kind (met of zonder AD(H)D) hebben het wel een keer te horen gekregen: kinderen hebben ‘rust, regelmaat en reinheid’ nodig en kinderen met een aandachtsstoornis nog meer. De sleutel om een goede routines te krijgen ligt in de kracht van routines. Ze moeten naadloos bij jouw gezin aansluiten én je er op de lange termijn aan kunnen houden.

Het zal vast niets nieuws voor je zijn: zorg voor een goede ochtendroutine, zodat je kinderen op tijd op school kunnen zijn… Zorg dat huiswerk telkens op dezelfde tijd en onder dezelfde omstandigheden gemaakt wordt…  Doe iets rustigs voor bedtijd…

Op papier lijkt dat niet zo moeilijk. Maar als jouw kind serieuze aandachtsproblemen heeft in het dagelijks leven, lijkt het beginnen én volhouden van dergelijke gewoonten soms ronduit onbegonnen werk. Toch is er hoop – zelfs geluk – in het vooruitzicht!

Hoe vaak ben je niet met goede bedoelingen en enthousiast begonnen structuur die je kinderen nodig hebben. Hoe vaak heb je na een paar weken (of zelfs na een paar dagen) de handdoek in de ring gegooid omdat het niet werkte? ‘Daan luistert gewoon niet. Hij wil er niet aan meewerken. Elke dag weer die strijd. Ik kàn niet meer… Is er niet iets anders wat we kunnen proberen?’

Vaak krijgen die vaste gewoonten de kans niet effectief te zijn omdat er te snel opgegeven wordt. Om structuur echt effectief te maken, zou je ze niet als simpele gedragsregels moeten, maar als een manier van leven.

Meerdere voordelen

De positieve invloed van vaste gewoonten zie je terug op twee verschillende gebieden. Routines verbeteren de doeltreffendheid en het dagelijks functioneren. Niet alleen voor jezelf, maar ook voor je kind. Hij/zij zal het niet altijd laten merken, in tegendeel zelfs, maar kinderen hebben vaste gewoonten en routines nodig en vragen er om. Een voorspelbaar verloop van de dag helpt kinderen  zich veilig en geboren te voelen. Door hier duidelijkheid in te geven, laat je je kind zien: ‘Zo doen we het in ons gezin’. Routines maken dagelijkse activiteiten overzichtelijk, zodat je kind zich makkelijker op één ding tegelijk kan concentreren.

Daarnaast heeft je héle gezin voordeel heeft van gestructureerde afspraken. Zowel ouders als kinderen ervaren minder stress als er niet zo’n gedoe is over hoe laat jullie eten en waar je rustig kan zitten om je huiswerk te maken.

Minder stress geeft een ontspannen sfeer waarin de band onderling versterkt zal worden. Wie jullie als gezin zijn, wordt bepaald door de routines waarin iedereen een rol heeft (bijv. Judith dekt de tafel en Nicole ruimt af). Je geeft je kinderen dan de boodschap mee dat jullie een gezin waar in de verantwoordelijkheid gedeeld wordt, dat jullie dingen doen als samen eten en samen lezen, dat jullie een gezin zijn met vaste tijden voor huiswerk en andere dingen die moeten gebeuren.

In de drukke tijden van vandaag de dag lijkt het misschien ondoenlijk om te zorgen voor een geregeld gezinsleven. Iedereen worstelt met een verschillende planning: werk, school, ontspanning, muziekles, hockeytraining en nog veel meer. Maar juist als je zo’n drukte om je heen hebt, is structuur een houvast. Het resultaat: je kind zal zich beter in zijn vel voelen, maar het zorgt ook voor een betere gezondheid en onderlinge contacten.

Psychologisch onderzoek toont aan dat zelfs baby’s en kleuters gezonder zijn en makkelijker aangepast gedrag vertonen als er voorspelbare routines in hun gezin zijn.

Goede routines vragen inzet en samenhang waarin jullie, als volwassenen van het gezin,  één front vormen. Vaste gewoonten maak je als de kinderen nog jong zijn en pas je consequent toe als ze opgroeien – maar… het is nooit te laat om te beginnen. Dus geef de moed niet op!

Ik wil je wat ideeën en wat voorbeelden geven van goede gewoonten, zodat je een begin kan maken of een routine in je gezin kan toevoegen.  Natuurlijk pas je ze aan aan de leeftijd van je kind en waar hij/zij aan toe is. Ook kijk je of het past bij jouw gezin en datgene wat jullie nodig hebben. Als je vaste routines ontwikkelt onthoud dan dat het werken ervan tijd nodig heeft – soms maanden en jaren. Maar bedenk ook dat de voordelen een leven lang mee zullen gaan.

GOEDEMORGEN!

Het doel van een ochtendroutine is om te zorgen dat iedereen klaar is voor een nieuwe dag en op tijd de deur uit kan. Voorbereidingen die je de avond ervoor doet, zoals douchen, schooltas inpakken, kleren klaarleggen, de overblijftrommel vullen  en de wekker zetten zijn van wezenlijk belang voor een soepel verlopende ochtend.

Omdat veel kinderen (en volwassenen) met AD(H)D heel snel afgeleid en impulsief zijn, is het handig grote aandachtstrekkers te vermijden, want dan is de kans groot dat je ochtendroutine niet goed uit de verf komt. Bijvoorbeeld:

  • Laat de TV ’s ochtends uit.
  • Ga niet op de PC om je mail te checken.
  • Negeer dat nieuwe tijdschrift tot na school of later op de avond.

Hulp bij huiswerk

Er wordt vaak gezegd dat het enige consequente aan kinderen met AD(H)D is dat ze níet consequent zijn. Dit is vooral een struikelblok als het gaat om inzet voor school. Weinig andere activiteiten vragen meer structuur en consequent-zijn van een kind, dan zijn huiswerk. Het is dus niet gek dat dit heel vaak voor ruzie tussen ouder en kind zorgt. Maar goede huiswerkgewoonten (tijd, plaats, manier) zorgen er voor dat deze ruzies minder worden en minder heftig zijn – of zelfs helemaal verdwijnen.

Wat kan je doen om een goede routine voor huiswerk aan te leren?

  • Zorg voor een vaste tijd waarop met het huiswerk begonnen wordt. Dit is een eerste stap van huiswerk een vaste gewoonte te maken.
  • Blijf in de buurt van je kind. Veel kinderen met AD(H)D concentreren zich beter als er een volwassene hen wat helpt of in de buurt is.
  • Neem pauzes. Snel afgeleid, rusteloos, moeite met concentratie vol te houden en snel gefrustreerd zijn – allemaal typische kenmerken van AD(H)D – garanderen dat je kind snel verveeld is of vermoeid is in zijn/haar hoofd. Het helpt om regelmatig een korte pauze in te lassen, waarin je kind lekker even mag bewegen. En daarna weer fris verder werken.
  • Iets leuks doen als het af is. Je kind zal zichzelf makkelijker schikken als hij/zij weet dat er achteraf iets leuks te doen is, zoals een spelletje spelen of even TV kijken.

Aan tafel!

Al eeuwen lang zorgt samen aan tafel eten voor een goede onderlinge band in gezinnen. Tegenwoordig, in de tijd van mobieltjes, internet en ‘altijd wel iets leuks op TV’, zijn vaste gewoonten rond etenstijd nog steeds nuttig en misschien juist wel heel belangrijk. De meeste maaltijden duren maar ongeveer 20 minuutjes en een boel positieve dingen kunnen zich voordoen in die korte tijd. Normaal gesproken zou samen aan tafel eten een fijne gezellige tijd moeten zijn, zonder werk-, school- of familieproblemen die de kop op steken.

Het kost tijd en moeite om te koken en het kan een gedoe om iedereen tegelijk aan tafel te krijgen, maar je zult zien dat de voordelen het de moeite waard maken:

  • Jullie blijven betrokken bij elkaars leven.
  • Gebeurtenissen worden besproken en als er plannen gemaakt worden krijgt iedereen de kans om daar over mee te denken.
  • Verantwoordelijkheid en het één gezin zijn worden gestimuleerd door simpele als het samen tafel dekken en het opruimen na afloop.

Welterusten!

Je kind ontspannen en op de gebruikelijke tijd in bed, dat wil toch iedereen? Onderzoek toont aan dat kinderen met vaste naar-bedroutines eerder slapen en minder vaak wakker tijdens de nacht dan degenen die dat niet hebben.
Veel kinderen met AD(H)D hebben moeite met slapen gaan, omdat simpelweg het naar bed gaan saai is voor hen. Het is tijd om te gaan slapen, maar er zijn nog zoveel andere dingen die ze kunnen doen! Vaste gewoonten die gezellig zijn, een beloning bieden én ontspanning geven  kunnen helpen om van een vervelende afsluiting van de dag een momentje te maken waar jullie naar uitkijken.  Wat je zou kunnen proberen:

  • Een licht, gezond hapje, zoals een appel of een rijstwafel met kaas.
  • Een rustige spelletje spelen of boek lezen.
  • Zorg voor een knus en persoonlijk welterusten-lichten uit-ritueel
  • Een vaste bedtijd werkt echt goed, kinderen raken er geestelijk én lichamelijk op ingesteld.

Er is geen twijfel dat het beginnen met routines binnen je gezin veel tijd en moeite kost. Je kunt je afvragen, ‘Hebben we er de tijd en de energie voor om er mee te beginnen?’ Maar misschien kan je je beter afvragen ‘Wat als we er niet mee beginnen?’

Kan jij wel een steuntje in de rug gebruiken bij het opzetten van routines die perfect bij jou, je kind en de rest van het gezin passen? Neem dan contact met me op voor om effectieve routines te ontwikkelen die werken en bij jou en je kinderen passen.